Không chỉ coi năng suất là vấn đề trong doanh nghiệp

In bài viết
(DNVN) - Đó là khuyến nghị được PGS. TS Nguyễn Đức Thành, Viện trưởng Viện Nghiên cứu kinh tế và chính sách (VEPR) đưa ra tại buổi đối thoại chính sách "Tăng năng suất lao động cho Việt Nam”, sáng 26/9, tại Hà Nội.

Không chỉ coi năng suất là vấn đề trong doanh nghiệp ảnh 1
Đối thoại chính sách "Tăng năng suất lao động cho Việt Nam”. (Ảnh: DNVN/Minh Hoa) 
 Buổi đối thoại do Viện VEPR tổ chức, với sự hỗ trợ của Viện Konrad – Adenauer Stiftung (KAS).

Năng suất đảo ngược thấp-cao trên nhiều lĩnh vực

Khẳng định về năng suất lao động tại Việt Nam đang rất thấp, thậm chí thấp hơn cả Campuchia, một lần nữa lại được các học giả tham gia buổi đối thoại đề cập.

Nền kinh tế của Việt Nam đã phát triển một cách liên tục và đạt được những thành tựu lớn nhưng năng suất lao động lại chưa có sự tăng trưởng tương xứng; so với nhiều quốc gia trong khu vực thì Việt Nam đang có vấn đề về năng suất lao động, theo ông Peter Girke, Trưởng Đại diện Viện KAS tại Việt Nam.

Báo cáo về tăng năng suất lao động cho Việt Nam của Viện VEPR cũng chỉ rõ: “Năm 2017, năng suất lao động của Việt Nam gấp 2 lần năng suất trung bình của nhóm nước thu nhập thấp, bằng hơn 50% nhóm các nước thu nhập trung bình thấp và bằng 18,3% nhóm các nước trung bình cao. Năng suất lao động bình quân của Việt Nam tăng từ 38,64 triệu đồng/lao động năm 2006 lên mức 60,73 triệu đồng/lao động năm 2017”.

Một số chuyên gia đánh giá mặc dù duy trì được tốc độ tăng trưởng năng suất lao động tương đối cao, năng suất lao động của Việt Nam vẫn ở mức thấp khi so sánh với năng suất lao động bình quân của các nhóm nước phân chia theo thu thập. Sự sụt giảm trong năng suất lao động là nguyên nhân làm giảm sút tăng trưởng GDP của Việt Nam.

Tuy nhiên, phân tích dưới nhiều góc độ, lĩnh vực, PGS. TS Nguyễn Đức Thành lại đưa ra những kết luận đảo ngược nhưng... có lý.

Đó là, năng suất lao động của Việt Nam thấp nhất khi so sánh với các nước Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc, Singapore, Thái Lan, Philippines, Malaysia và Campuchia ở 3 ngành: Công nghiệp chế biến, chế tạo; xây dựng; vận tải, kho bãi, truyền thông.

Nhưng Việt Nam lại có năng suất lao động cao hơn nhiều quốc gia, trong đó có cả Hàn Quốc, Malaysia ở ba nhóm ngành: Khai mỏ và khai khoáng; tài chính; bất động sản và dịch vụ văn phòng, dịch vụ cộng đồng, xã hội, cá nhân.

“Có dấu hiệu cho thấy tăng trưởng năng suất lao động của Việt Nam đã và đang chuyển dần từ phụ thuộc vào cường độ vốn sang năng suất các nhân tố tổng hợp bao gồm cả lao động và vốn. Trong giai đoạn 2008-2016, năng suất lao động đã tăng trưởng thêm 0,225 lần (22,5%)”, PGS. TS Nguyễn Đức Thành nói.

Đổi mới tư duy, lối sinh hoạt tích cực, năng suất sẽ lên

Theo PGS. TS Nguyễn Đức Thành, muốn phát triển nền kinh tế thì nhất thiết phải nâng cao năng suất lao động của những ngành kinh tế mũi nhọn có nhiều lợi thế để phát triển như nông nghiệp, lâm nghiệp và thủy sản.

Không chỉ coi năng suất là vấn đề trong doanh nghiệp ảnh 2
Ảnh minh họa. Nguồn: Internet 
Cần có những cải cách thể chế, hành chính để tạo điều kiện cho năng suất lao động tăng.

Đồng thời, xây dựng phong trào tăng năng suất lao động giống như Nhật Bản, Singapore và Hàn Quốc đã từng thực hiện trong giai đoạn trước đây.

“Không chỉ coi năng suất là vấn đề trong doanh nghiệp mà khu vực các cơ quan nhà nước và người dân cần đổi mới tư duy, lối sinh hoạt theo hướng tích cực, từ đó năng suất làm việc sẽ được nâng lên”, PGS. TS Nguyễn Đức Thành khuyến nghị.

Ông Thành cũng cho rằng, những nước thành công như Hàn Quốc, Nhật Bản, Singapore có giai đoạn tăng trưởng rất nhanh thì việc tăng năng suất là vấn đề “lõi”. Các nước này có chương trình về thúc đẩy tốc độ phát triển năng suất và có giai đoạn năng suất lao động tăng rất mạnh.

Nếu Việt Nam có thể mở rộng thị trường quốc tế nhanh hơn nữa cho các ngành có năng suất lao động cao thị hiệu ứng này sẽ bớt ảnh hưởng, giống như trường hợp của Trung Quốc.

Ông Thành kiến nghị, đây là thời điểm Việt Nam cần xây dựng phong trào tăng năng suất lao động giống như Nhật Bản, Singapore và Hàn Quốc từng thực hiện trước đây.

Nhật Minh

tin bài khác