Đọc “Margaret Thatcher - Hồi ký bà đầm thép”, ngẫm về thúc đẩy kinh tế tư nhân

In bài viết
(DNVN) - Việc xuất bản cuốn sách "Margaret Thatcher - Hồi ký bà đầm thép" không chỉ giúp độc giả hiểu hơn về một lãnh tụ mang tầm vóc thế giới mà còn gợi bài học quý giá cho Việt Nam về tiến trình cải cách kinh tế, phát huy vai trò của khu vực kinh tế tư nhân hôm nay.
Đọc “Margaret Thatcher - Hồi ký bà đầm thép”, ngẫm về thúc đẩy kinh tế tư nhân ảnh 1
Trong khuôn khổ các hoạt động cả nước chào mừng Ngày Sách Việt Nam lần thứ 5, kỷ niệm 5 năm ngày mất của cố Thủ tướng Anh Margaret Thatcher (8/4/2013 - 8/4/2018) và 45 năm quan hệ ngoại giao Việt Nam-Anh, sáng 20/4, tại Khách sạn Công đoàn, Hà Nội, Công ty Cổ phần Sách Omega Việt Nam đã tổ chức ra buổi tọa đàm ới nhan đề “Margaret Thatcher và những kinh nghiệm cải cách kinh tế quan trọng” và ra mắt Hồi ký của Bà v.

Cuốn hồi ký "Margaret Thatcher - Hồi ký bà đầm thép" gồm 1024 trang, được dịch giả Nguyễn Xuân Hồng dày công chuyển ngữ trong hơn một năm với rất nhiều trải nghiệm đầy thú vị nhưng không ít thách thức khi tra cứu, tìm hiểu về những sự kiện lịch sử có thật của nước Anh dưới sự chèo lái của Margaret Thatcher.

Được phát hành vào ngày 21/4/2018, cuốn hồi ký ghi lại những năm tháng thiếu thời Margaret học tại trường Somerville (thuộc Đại học Oxford) đến khi bà tranh cử, trở thành nữ thủ tướng đầu tiên của Anh rồi cùng cộng sự đưa đất nước thoát khủng hoảng.

Trong hồi ký, nữ thủ tướng mô tả chi tiết kinh nghiệm giúp bà trở thành chính trị gia xuất sắc và khẳng định công việc đó không chỉ nam giới mới đảm nhận được. Bà là chính khách nắm quyền thủ tướng dài nhất trong lịch sử nước Anh (từ năm 1979 đến năm 1990).

Nhờ tài lãnh đạo, mực thước trong lối sống, Margaret Thatcher được dân chúng Anh ngợi ca và đặt biệt danh Bà đầm Thép. Bà thực hiện liên tiếp các cuộc cải cách về kinh tế, chính trị, giáo dục. Bà xây dựng và kiện toàn thể chế pháp quyền, đấu tranh cho nền kinh tế thị trường, quyền tự do của nhân dân. Những cuộc xung đột Anh-Ireland, khủng hoảng đình công trên quy mô cả nước, diễn biến Chiến tranh Lạnh cùng chính sách ứng phó cũng được bà phản ánh qua hồi ký.

Mục đích cầm quyền của bà là: "Tôi trở thành thủ tướng với mục đích rõ ràng. Đó là đưa Vương quốc Anh trở thành quốc gia năng động, thay vì một nước chỉ biết ngồi và chờ đợi".

Nick Clegg, nguyên Phó Thủ tướng Anh, từng nhận định: “Margaret Thatcher là người đã định hình nền chính trị hiện đại của nước Anh. Dù đứng ở phe nào, không ai có thể phủ nhận được rằng với tư cách là thủ tướng, bà đã để lại dấu ấn đặt biệt và lâu dài trên đất nước".

Tại buổi ra mắt sách, Phó Đại sứ Anh tại Việt Nam, ông Steph Lysaght chia sẻ: "Bà Margaret Thatcher là người chủ trương mở cửa tự do cho khu vực kinh tế tư nhân. Những chính sách bà đưa ra có thể là chủ đề tranh cãi cho đến tận ngày nay nhưng bà cũng là chính trị gia tạo ra nhiều cảm hứng chưa từng có".

Các học giả tham dự cũng có chung nhận định: Mở cửa tự do cho khu vực kinh tế tư nhân chính là một trong những trụ cột chính trong triết lý cải cách của bà Margaret Thatcher.

Đọc “Margaret Thatcher - Hồi ký bà đầm thép”, ngẫm về thúc đẩy kinh tế tư nhân ảnh 2
Công ty sách Omega Việt Nam chụp ảnh lưu niệm cùng các chuyên gia tại buổi tọa đàm và ra mắt hồi ký của bà Margaret Thatcher. 
Điều thú vị mà chuyên gia Phạm Chi Lan nhận thấy trong cuốn sách là: Trong cải cách kinh tế, có những điều mà tưởng chừng chỉ có Việt Nam mới gặp phải, nhưng thực ra nước Anh cũng gặp những vấn đề này. Bà Margaret Thatcher đã nhận biết các vấn đề trong nền kinh tế nước Anh, nhận biết sự kiểm soát quá lớn của khu vực kinh tế nhà nước và dần cởi trói cho khu vực kinh tế tư nhân.

“Tôi đã trải qua vị trí cố vấn của các vị thủ tướng, tôi cũng hiểu được cảm giác khi gặp phải những chống đối từ mọi phía khi đưa ra những cải cách cho đất nước. Cái hay của tất cả cải cách của Margaret Thatcher là cải cách một cách đồng bộ, có hệ thống trên nhiều lĩnh vực khác nhau. Xuyên suốt các chính sách của Thatcher là tôn trọng pháp quyền, nơi các Đảng chính trị, công đoàn, doanh nghiệp quốc doanh… đều phải tuân thủ luật pháp, cùng chung mục tiêu vì lợi ích quốc gia", bà Phạm Chi Lan chia sẻ.

Ông Đinh Tuấn Minh, Giám đốc nghiên cứu Công ty Nghiên cứu Thị trường Viet Analytics xem Margaret Thatcher là người đi tiên phong trong việc điều tiết khu vực doanh nghiệp nhà nước. Trong 11 năm cầm quyền của bà, hàng loạt các tập đoàn nhà nước lớn của Anh Quốc đã được tư nhân hóa, từ British Airways cho đến các tập đoàn điện lực, viễn thông, dầu khí, sắt thép… Đến khi bà rời nhiệm sở, 60% khu vực doanh nghiệp nhà nước đã được chuyển sang khu vực tư nhân.

Ông Minh nhấn mạnh: "Để thực hiện được thành công việc tư nhân hóa khu vực doanh nghiệp nhà nước trong một thời gian ngắn như vậy, bà đã phải vượt qua muôn vàn khó khăn như suy thoái kinh tế, lạm phát cao, chi tiêu công lớn, sự chống đối của các nghiệp đoàn. Nhưng bằng sự khéo léo và quyết đoán của mình, bà đã chèo lái chính phủ do Đảng bảo thủ cầm quyền vượt qua được trở ngại".

Sau khi đọc "Margaret Thatcher - Hồi ký bà đầm thép", ông Nguyễn Văn Thịnh, Thạc sĩ Kinh tế và Chính sách công, Đại học Hitotsubashi Nhật Bản đã đưa ra so sánh có ý nghĩa về quá trình cổ phần hoá doanh nghiệp nhà nước của Việt Nam hiện nay và quá trình tư  nhân hoá tại Anh dưới thời chèo lái của bà Margaret Thatcher.

Ông Thịnh cho rằng, về cơ bản, đây là hai quá trình giống nhau về mục tiêu (chuyển đổi sở hữu nhà nước sang sở hữu tư nhân) và về tăng hiệu quả doanh nghiệp nhà nước, giảm trợ cấp, can thiệp của nhà nước.

Tuy nhiên, quá trình cổ phần hoá doanh nghiệp nhà nước của Việt Nam hiện nay còn thiếu nhất quán trong định hướng, chưa chuyển đổi sở hữu một cách thực sự. Việt Nam không cổ phần hoá các doanh nghiệp nhà nước trong các ngành, lĩnh vực được coi là quan trọng như nước Anh. Đó là chưa kể tới sự thiếu quyết tâm chính trị và năng lực thực thi.

Từ quá trình tư  nhân hoá tại Anh dưới thời của bà Margaret Thatcher, bài học kinh nghiệm đối với Việt Nam mà ông Nguyễn Văn Thịnh đưa ra là: Tư nhân hoá sẽ hiệu quả khi chuyển đổi sở hữu nhà nước sang tư nhân và tư nhân hóa cả những ngành, lĩnh vực được coi là quan trọng như hàng không, bưu điện, cảng biển, nước, điện...

"Chỉ tư nhân hóa thôi là không đủ. Cần thêm các chính sách để quản lý thị trường, bảo vệ cạnh tranh và quyết tâm chính trị lớn cũng như ý chí của người lãnh đạo", ông Thịnh nhấn mạnh.

Đúng như chia sẻ của Giám đốc công ty sách Omega Việt Nam, ông Vũ Trọng Đại, việc lãnh đạo đất nước của bà Margaret Thatcher vẫn còn nguyên giá trị và việc xuất bản cuốn sách "Margaret Thatcher - Hồi ký bà đầm thép" không chỉ giúp độc giả hiểu hơn về một lãnh tụ mang tầm vóc thế giới của bà đầm thép mà còn gợi bài học quý giá cho Việt Nam về tiến trình cải cách kinh tế, phát huy vai trò của khu vực kinh tế tư nhân hôm nay. 

Minh Hoa

tin bài khác